Lista sankcyjna MSWiA: sprawdź kontrahenta i pobierz raport

Lista sankcyjna MSWiA to krajowy wykaz osób i podmiotów objętych środkami ograniczającymi w Polsce. Jeżeli weryfikujesz klienta lub kontrahenta, nie ograniczaj się wyłącznie do listy MSWiA — w praktyce należy sprawdzić także listy UE, ONZ oraz inne źródła zależnie od profilu ryzyka. SystemAML pozwala sprawdzić kontrahenta na najważniejszych listach sankcyjnych i zapisać wynik w dokumentacji AML.

Najważniejsze informacje w skrócie

• Co to jest lista sankcyjna MSWiA? — Oficjalny wykaz osób i podmiotów objętych krajowymi środkami ograniczającymi, prowadzony przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na podstawie ustawy z 13 kwietnia 2022 r.
• Kto ją prowadzi? — Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Projekt ustawy UC92 (od 6 sierpnia 2026 r. w Sejmie jako druk nr 3003) przewiduje przeniesienie tej kompetencji na Szefa Krajowej Administracji Skarbowej.
• Gdzie jest oficjalny wykaz? — W BIP MSWiA – lista osób i podmiotów objętych sankcjami oraz w wykazie decyzji ministra.
• Jakie są skutki wpisu? — Skutki zależą od decyzji: zamrożenie środków i zakaz ich udostępniania, wykluczenie z zamówień publicznych lub wpis do wykazu cudzoziemców niepożądanych (art. 1 ustawy) – w zakresie wskazanym w decyzji o wpisie. W praktyce wpis często prowadzi też do utraty relacji bankowych.
• Dlaczego jedna lista nie wystarczy? — Obok listy MSWiA funkcjonują listy UE, ONZ, OFAC (USA), UK HMT (Wielka Brytania) oraz listy stosowane przez GIIF na podstawie art. 118 ustawy AML. Rzetelny screening wymaga sprawdzenia kilku źródeł jednocześnie.

Sprawdź kontrahenta na listach sankcyjnych

Nie sprawdzaj tylko jednej listy. SystemAML weryfikuje kontrahenta na listach MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HM Treasury, a wynik zapisuje w historii sprawdzeń. Dzięki temu masz nie tylko odpowiedź, czy kontrahent widnieje na liście, ale też dowód dochowania należytej staranności.

Trzy ścieżki — w zależności od potrzeb:

1. Sprawdzam pojedynczego kontrahenta — wpisz nazwę, NIP albo nazwisko w wyszukiwarce list sankcyjnych i pobierz raport PDF.
2. Mam bazę klientów do cyklicznego monitoringu — SystemAML umożliwia masową weryfikację bazy kontrahentów z automatyczną aktualizacją źródeł sankcyjnych i powiadomieniami o zmianach.
3. Chcę API do mojego systemu — dokumentacja API pozwala zintegrować screening sankcyjny z dowolnym systemem IT, ERP lub CRM.

Rozpocznij weryfikację za darmo →

Czym jest lista sankcyjna MSWiA?

Lista sankcyjna MSWiA to oficjalny wykaz osób fizycznych i podmiotów objętych krajowymi środkami ograniczającymi, prowadzony przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji od 26 kwietnia 2022 roku. Podstawą prawną jest ustawa z 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz.U. 2022 poz. 835 ze zm.).

Lista obejmuje osoby i podmioty, wobec których Minister MSWiA wydał decyzję o zastosowaniu środków ograniczających ze względu na:

• bezpośrednie lub pośrednie wspieranie agresji Rosji na Ukrainę,
• poważne naruszenia praw człowieka,
• represje wobec społeczeństwa obywatelskiego,
• działalność zagrażającą demokracji lub praworządności w Rosji lub na Białorusi,
• powiązania osobiste, organizacyjne, gospodarcze lub finansowe z powyższymi podmiotami.

Podstawa prawna: art. 3 ust. 2 ustawy z 13 kwietnia 2022 r.

Jak sprawdzić czy kontrahent jest na liście sankcyjnej MSWiA?

1. Oficjalna strona MSWiA — Lista osób i podmiotów objętych sankcjami oraz wykaz decyzji ministra w BIP
2. Wyszukiwarka SystemAML — systemaml.pl/wyszukiwarka-list-sankcyjnych/ przeszukuje jednocześnie listę MSWiA oraz listy UE, ONZ, OFAC i UK HMT
3. Systemy compliance — instytucje finansowe prowadzą bieżący monitoring klientów w oparciu o ocenę ryzyka

Nowelizacja z 9 stycznia 2025 r. rozszerzyła zakres środków sankcyjnych m.in. o:

• Oświadczenie eksportera z danymi użytkownika końcowego — składane przy ryzyku obchodzenia sankcji; organ celny może żądać dodatkowych dowodów
• Mechanizmy kontroli i konfiskaty towarów przy ryzyku obchodzenia sankcji UE
• Procedurę zajęcia i przepadku towarów objętych zakazami
• Nowe zadanie kontrolne GIIF – kontrola przestrzegania sankcji, o której mowa w art. 143c pkt 1 ustawy o KAS (art. 12 ust. 1a ustawy AML)
• Zwiększone uprawnienia KAS do przeprowadzania kontroli celno-skarbowych

Aktualny stan listy

Lista sankcyjna MSWiA jest aktualizowana ad hoc. Przed podjęciem decyzji biznesowej należy każdorazowo sprawdzić aktualny wykaz oraz decyzje publikowane w BIP MSWiA — decyzje ministra w sprawie wpisu na listę sankcyjną. Ze względu na zmienność danych SystemAML automatyzuje sprawdzanie list sankcyjnych i zapisuje wynik w historii weryfikacji.

Oficjalnym źródłem krajowej listy sankcyjnej pozostaje BIP MSWiA. SystemAML nie zastępuje źródeł urzędowych, lecz automatyzuje ich sprawdzanie, łączy kilka list w jednym wyszukiwaniu i pozwala udokumentować wynik.

Procedura wpisu

• Wszczęcie: z urzędu przez Ministra SWiA albo na wniosek m.in. Szefa ABW, CBA, GIIF, KNF, Prezesa NBP, Prokuratora Krajowego, Szefa KAS (art. 3 ust. 3)
• Decyzja wydawana przez Ministra MSWiA
• Zawiadomienie następuje przez udostępnienie decyzji w BIP MSWiA (art. 4 ust. 2 ustawy sankcyjnej)
• Wykonalność natychmiastowa od dnia następującego po publikacji w BIP (art. 3 ust. 10 w zw. z art. 4 ust. 3)
• Bieg terminu na skargę rozpoczyna się od dnia publikacji w BIP (art. 4 ust. 3)

Procedura odwołania

• Środek odwoławczy: skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
• Brak trybu odwołania do organu administracyjnego (art. 3 ust. 10 ustawy sankcyjnej)
• Termin: 30 dni od dnia publikacji decyzji w BIP MSWiA (art. 4 ust. 3 w zw. z art. 53 P.p.s.a.)
• Wykonalność decyzji: skarga nie wstrzymuje automatycznie wykonania decyzji (art. 3 ust. 10 w zw. z art. 4 ust. 3); szczegóły zależą od konkretnego postępowania

Wyjątki i zwolnienia

• Szef KAS rozpatruje wnioski o odstępstwa (zwolnienia) od środków wobec osób i podmiotów wpisanych na listę krajową, na zasadach rozporządzeń 765/2006 i 269/2014 (art. 5 ust. 1 ustawy sankcyjnej)
• GIIF wydaje zezwolenie na wykorzystanie zamrożonych środków wobec osób z list z art. 118 ustawy AML (art. 127 ustawy AML)
• Typowe przypadki zwolnień: transakcje humanitarne, płatności za podstawowe potrzeby (żywność, czynsz, leki), opłaty sądowe i prawnicze

Odrębną instytucją, niezwiązaną ze zwolnieniami z sankcji, jest wstrzymanie transakcji lub blokada rachunku przy podejrzeniu prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu: GIIF może żądać wstrzymania transakcji lub blokady rachunku na maks. 96 godzin (art. 86 ust. 5, art. 87 ustawy AML), a prokurator może postanowieniem przedłużyć blokadę do 6 miesięcy i dalej o kolejne 6 miesięcy (art. 86 ust. 9 i 11a).

Lista MSWiA, lista UE, lista ONZ, OFAC, UK HMT - czym się różnią?

Obok listy MSWiA funkcjonuje kilka innych reżimów sankcyjnych, z których każdy ma inny zakres, inny organ prowadzący i inną podstawę prawną. Rzetelny screening kontrahenta wymaga sprawdzenia kilku źródeł jednocześnie.

Dlaczego to ważne? Podmiot może figurować na liście UE, ale nie na liście MSWiA — i odwrotnie. Sprawdzenie wyłącznie jednego źródła nie daje pełnego obrazu ryzyka sankcyjnego. Automatyczne narzędzia, takie jak wyszukiwarka SystemAML, przeszukują listy MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HMT jednocześnie.

Kto powinien sprawdzać kontrahentów?

Instytucje obowiązane (wymóg prawny)

Instytucje obowiązane w rozumieniu ustawy AML muszą weryfikować klientów i kontrahentów przy nawiązywaniu relacji oraz monitorować ich w trakcie współpracy zgodnie z oceną ryzyka:

Sektor bankowy i finansowy

• Banki krajowe, oddziały banków zagranicznych (art. 2 ust. 1 pkt 1)
• SKOK-i (art. 2 ust. 1 pkt 2)
• Instytucje płatnicze (art. 2 ust. 1 pkt 3)
• Kantory (art. 2 ust. 1 pkt 11)
• Zakłady ubezpieczeń (art. 2 ust. 1 pkt 8), pośrednicy ubezpieczeniowi w zakresie działu I (art. 2 ust. 1 pkt 9)

Usługi prawne i doradcze

• Notariusze (art. 2 ust. 1 pkt 13 i 13a)
• Adwokaci, radcowie prawni, doradcy podatkowi (art. 2 ust. 1 pkt 14–15)
• Biura rachunkowe (art. 2 ust. 1 pkt 15a i 17)

Pozostałe sektory

• Pośrednicy w obrocie nieruchomościami (art. 2 ust. 1 pkt 18)
• Przedsiębiorcy przyjmujący lub dokonujący płatności gotówką za towary o wartości co najmniej 10 000 euro (art. 2 ust. 1 pkt 23)
• Handel dziełami sztuki, przedmiotami kolekcjonerskimi i antykami – transakcje o wartości co najmniej 10 000 euro (art. 2 ust. 1 pkt 24a)

Instytucje obowiązane powinny weryfikować klientów i kontrahentów przy nawiązywaniu relacji oraz monitorować ich w trakcie współpracy zgodnie z oceną ryzyka. Codzienny lub automatyczny monitoring jest praktycznym rozwiązaniem dla podmiotów z większą bazą klientów, ekspozycją międzynarodową albo podwyższonym ryzykiem sankcyjnym.

Zamawiający publiczni (obowiązek od 2022 r.)

Art. 7 ustawy sankcyjnej nakazuje zamawiającym wykluczyć wykonawcę wymienionego w wykazach rozporządzeń 765/2006 i 269/2014 lub wpisanego na listę MSWiA z rozstrzygnięciem o wykluczeniu z zamówień, a także wykonawcę, którego beneficjent rzeczywisty lub jednostka dominująca figuruje na tych listach. W praktyce zamawiający muszą to sprawdzić przed wyborem oferty.

Eksporterzy i importerzy

Firmy prowadzące handel z krajami objętymi sankcjami (Rosja, Białoruś, Iran, Korea Północna) lub handlujące towarami podwójnego zastosowania powinny weryfikować kontrahentów ze względu na ryzyko kontroli KAS i celnych.

Firmy logistyczne i transportowe

Ryzyko tranzytu towarów objętych sankcjami wymaga weryfikacji nadawców, odbiorców i pośredników w łańcuchu dostaw.

Firmy z dużą bazą kontrahentów

Podmioty obsługujące setki lub tysiące kontrahentów — niezależnie od branży — zyskują na automatyzacji screeningu, szczególnie jeśli mają ekspozycję międzynarodową lub obsługują płatności transgraniczne. O połączeniu screeningu z danymi klienta i dokumentacją decyzji piszemy w artykule RegTech w Polsce.

Automatyczna weryfikacja → SystemAML przeszukuje listy MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HMT jednocześnie, bez konieczności ręcznego sprawdzania każdego źródła osobno.

Jak udokumentować sprawdzenie kontrahenta?

Dokumentacja weryfikacji sankcyjnej to nie tylko wymóg formalny — to dowód dochowania należytej staranności w przypadku kontroli. Instytucje obowiązane dokumentują zastosowane środki bezpieczeństwa finansowego (art. 34 ust. 3 ustawy AML) i przechowują dokumentację przez 5 lat (art. 49); weryfikacja sankcyjna powinna być częścią tej dokumentacji.

Czego wymaga dokumentacja?

• Data i godzina przeprowadzenia weryfikacji
• Dane kontrahenta — nazwa, NIP, nazwisko, numer identyfikacyjny
• Przeszukane listy — które źródła sankcyjne zostały sprawdzone
• Wynik — czy kontrahent figuruje na którejś z list, czy nie
• Decyzja — jakie działanie podjęto (nawiązanie relacji, odmowa, eskalacja)
• Weryfikacja beneficjentów rzeczywistych i osób reprezentujących

Jak SystemAML to realizuje?

• Raport PDF z wynikiem weryfikacji — do pobrania i archiwizacji
• Historia wyszukiwań — każde sprawdzenie rejestrowane z datą, wynikiem i kontekstem
• Masowa weryfikacja — import bazy kontrahentów z automatycznym screeningiem
• API do integracji — automatyczne sprawdzanie kontrahentów z systemu ERP, CRM lub bankowości

Rozpocznij dokumentowanie weryfikacji →

Raportowanie do GIIF

• Termin: niezwłocznie, nie później niż w ciągu 2 dni roboczych od zamrożenia lub nieudostępnienia wartości majątkowych (art. 119 ust. 2 ustawy AML – listy z art. 118); przy listach UE – niezwłocznie właściwemu organowi (art. 8 rozp. 269/2014, art. 5 rozp. 765/2006)
• Forma: elektronicznie, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego GIIF
• Podejrzenie prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu: dodatkowo zawiadomienie z art. 74 lub 86 ustawy AML

Zobacz także: Bieżące monitorowanie stosunków gospodarczych — szczegółowe informacje o obowiązkach monitorowania klientów i transakcji.

Co grozi za naruszenie sankcji?

Obowiązujące kary

• Kara pieniężna — do 20 mln zł, nakładana przez naczelnika urzędu celno-skarbowego za niezamrożenie środków, ich udostępnienie, nieprzekazanie informacji lub udział w obchodzeniu sankcji (art. 6 ustawy sankcyjnej); naruszenie zakazów handlowych UE wymienionych w art. 15 ustawy sankcyjnej jest przestępstwem zagrożonym karą pozbawienia wolności nie krótszą niż 3 lata
• Wykluczenie z zamówień publicznych — na mocy art. 7 ustawy sankcyjnej, wobec wykonawców z wykazów UE oraz wpisanych na listę MSWiA z rozstrzygnięciem o tym środku (także gdy na listach figuruje ich beneficjent rzeczywisty lub jednostka dominująca)
• Zamrożenie aktywów — natychmiastowe po wpisie na listę: rachunki bankowe, inwestycje, nieruchomości
• Utrata relacji bankowych — banki i instytucje finansowe zobowiązane do zerwania współpracy
• Kontrole KAS i innych organów

Skutki wpisu - przykłady

Go Sport — sieć sklepów sportowych wpisana na listę MSWiA ze względu na powiązania kapitałowe z rosyjskimi inwestorami. Wpis skutkował zamrożeniem rachunków, zerwaniem umów przez dostawców i złożeniem wniosku o upadłość w 2022 r. (źródło)

Maga Foods — firma z branży spożywczej wpisana na listę z powodu powiązań z kapitałem rosyjskim. W okresie objęcia sankcjami straciła dostęp do usług bankowych i kontraktów B2B. Spółka została wykreślona z listy decyzją MSWiA z 10 sierpnia 2022 r. po zmianie struktury właścicielskiej. (komunikat MSWiA)

Kary w projekcie UC92

Projekt ustawy UC92 (druk sejmowy nr 3003) reguluje na nowo odpowiedzialność za naruszanie sankcji. Ostateczny zakres i wysokość kar będą znane dopiero po uchwaleniu ustawy – do tego czasu obowiązują kary z ustawy z 13 kwietnia 2022 r. opisane wyżej.

Projekt ustawy o środkach ograniczających (UC92, druk sejmowy nr 3003)

Projekt ustawy o środkach ograniczających (UC92)

Projekt ustawy o środkach ograniczających (UC92) to projekt, którego ponowne konsultacje publiczne ogłoszono 18 grudnia 2025 r. Według karty projektu na stronie KPRM, projekt ma uporządkować system wdrażania środków ograniczających UE i ONZ, wdrożyć dyrektywę 2024/1226 oraz uregulować krajowe środki ograniczające, organy, kontrolę i odpowiedzialność. 6 sierpnia 2026 r. rząd skierował projekt do Sejmu (druk nr 3003). Ustawa nie została jeszcze uchwalona — jej zakres i terminy mogą ulec zmianie. Przed wdrożeniem zmian proceduralnych należy sprawdzić aktualny status prac na stronie KPRM lub w procesie legislacyjnym RCL.

Najważniejsze rozwiązania przewidziane w projekcie UC92:

Przeniesienie kompetencji na Szefa KAS

Projekt przewiduje przeniesienie prowadzenia krajowej listy sankcyjnej z MSWiA na Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. W dotychczasowym systemie Szef KAS kierował wnioski o wpis do MSWiA, który podejmował ostateczną decyzję. Według raportu NIK od marca do września 2024 r. Szef KAS skierował 23 wnioski o wpis, na podstawie których Minister MSWiA wydał 14 decyzji. Projekt UC92 przewiduje, że Szef KAS uzyska autonomię zarówno w zakresie wpisów, jak i nakładania kar administracyjnych.

Automatyczne obowiązywanie sankcji UE i ONZ

Według aktualnej wersji projektu, środki ograniczające nakładane przez UE i ONZ mają obowiązywać w polskim porządku prawnym automatycznie, bez potrzeby osobnej implementacji. Jeżeli ten mechanizm zostanie uchwalony, instytucje obowiązane będą musiały reagować na nowe sankcje natychmiast po ich ogłoszeniu przez organy UE/ONZ.

Nowe kryterium FIMI

Projekt wprowadza nową przesłankę wpisu na listę sankcyjną: FIMI (Foreign Information Manipulation and Interference) — zagraniczna manipulacja informacjami i obca ingerencja. Jeżeli zostanie uchwalony, rozszerzy zakres weryfikacji o sektory dotychczas uznawane za niskiego ryzyka: agencje PR, wydawców portali internetowych, firmy IT i organizacje pozarządowe.

Odwrócony ciężar dowodowy

Projekt przewiduje podniesienie standardu staranności — to firma miałaby udowodnić, że podjęła wszelkie konieczne działania w celu wykluczenia powiązań sankcyjnych. W praktyce oznaczałoby to obowiązek archiwizacji raportów z weryfikacji, dokumentowania decyzji o blokadzie lub wstrzymaniu transakcji oraz udokumentowania śladu decyzyjnego w systemach IT.

Rola KAS, GIIF i MSWiA - obecny stan

Jak się przygotować?

Niezależnie od ostatecznego kształtu ustawy UC92, firmy mogą już teraz wdrożyć rozwiązania, które będą wymagane pod nowym reżimem:

1. Zautomatyzuj weryfikację kontrahentów — ręczne sprawdzanie list nie spełni wymogów natychmiastowej reakcji
2. Dokumentuj każdą weryfikację — historia sprawdzeń, raporty PDF, ślad decyzyjny
3. Sprawdzaj więcej niż jedną listę — MSWiA to tylko jedno z kilku źródeł sankcyjnych
4. Rozważ integrację API — automatyczny screening w systemie ERP/CRM eliminuje ryzyko przeoczenia

SystemAML zapewnia automatyczną aktualizację źródeł sankcyjnych, masową weryfikację kontrahentów z pełną dokumentacją oraz API do integracji z systemami IT.

Najczęściej zadawane pytania

Sprawdź kontrahenta i pobierz raport PDF

SystemAML weryfikuje kontrahenta na listach MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HM Treasury, a wynik zapisuje w historii sprawdzeń. Dzięki temu masz nie tylko odpowiedź, czy kontrahent widnieje na liście, ale też dowód dochowania należytej staranności do dokumentacji AML.

Sprawdź kontrahenta i pobierz raport PDF →

Masz bazę kontrahentów? Umów prezentację masowej weryfikacji →

---

Stan prawny i źródła: Opublikowano: 18 marca 2026 r. Ostatnia aktualizacja merytoryczna: 9 października 2026 r. Sprawdzono merytorycznie: Redakcja SystemAML.pl. Źródła: BIP MSWiA — lista osób i podmiotów objętych sankcjami, Ministerstwo Finansów / GIIF — listy art. 118 AML, karta projektu UC92 — KPRM, EU Consolidated Financial Sanctions List, akty prawa UE. Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Dowiedz się więcej na temat sankcji i szczególnych środków ograniczających