Lista sankcyjna MSWiA: sprawdź kontrahenta i pobierz raport
Lista sankcyjna MSWiA to krajowy wykaz osób i podmiotów objętych środkami ograniczającymi w Polsce. Jeżeli weryfikujesz klienta lub kontrahenta, nie ograniczaj się wyłącznie do listy MSWiA — w praktyce należy sprawdzić także listy UE, ONZ oraz inne źródła zależnie od profilu ryzyka. SystemAML pozwala sprawdzić kontrahenta na najważniejszych listach sankcyjnych i zapisać wynik w dokumentacji AML.

Najważniejsze informacje w skrócie
- Co to jest lista sankcyjna MSWiA? — Oficjalny wykaz osób i podmiotów objętych krajowymi środkami ograniczającymi, prowadzony przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na podstawie ustawy z 13 kwietnia 2022 r.
- Kto ją prowadzi? — Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Projekt ustawy UC92 przewiduje przeniesienie tej kompetencji na Szefa Krajowej Administracji Skarbowej.
- Gdzie jest oficjalny wykaz? — W BIP MSWiA – lista osób i podmiotów objętych sankcjami oraz w wykazie decyzji ministra.
- Jakie są skutki wpisu? — Zamrożenie aktywów, zakaz udostępniania środków finansowych, wykluczenie z zamówień publicznych, utrata relacji bankowych.
- Dlaczego jedna lista nie wystarczy? — Obok listy MSWiA funkcjonują listy UE, ONZ, OFAC (USA), UK HMT (Wielka Brytania) oraz listy stosowane przez GIIF na podstawie art. 118 ustawy AML. Rzetelny screening wymaga sprawdzenia kilku źródeł jednocześnie.
Sprawdź kontrahenta na listach sankcyjnych
Nie sprawdzaj tylko jednej listy. SystemAML weryfikuje kontrahenta na listach MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HM Treasury, a wynik zapisuje w historii sprawdzeń. Dzięki temu masz nie tylko odpowiedź, czy kontrahent widnieje na liście, ale też dowód dochowania należytej staranności.
Trzy ścieżki — w zależności od potrzeb:
- Sprawdzam pojedynczego kontrahenta — wpisz nazwę, NIP albo nazwisko w wyszukiwarce list sankcyjnych i pobierz raport PDF.
- Mam bazę klientów do cyklicznego monitoringu — SystemAML umożliwia masową weryfikację bazy kontrahentów z automatyczną aktualizacją źródeł sankcyjnych i powiadomieniami o zmianach.
- Chcę API do mojego systemu — dokumentacja API pozwala zintegrować screening sankcyjny z dowolnym systemem IT, ERP lub CRM.
Czym jest lista sankcyjna MSWiA?
Lista sankcyjna MSWiA to oficjalny wykaz osób fizycznych i podmiotów objętych krajowymi środkami ograniczającymi, prowadzony przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji od 26 kwietnia 2022 roku. Podstawą prawną jest ustawa z 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz.U. 2022 poz. 835 ze zm.).
Lista obejmuje osoby i podmioty, wobec których Minister MSWiA wydał decyzję o zastosowaniu środków ograniczających ze względu na:
- bezpośrednie lub pośrednie wspieranie agresji Rosji na Ukrainę,
- poważne naruszenia praw człowieka,
- represje wobec społeczeństwa obywatelskiego,
- działalność zagrażającą demokracji lub praworządności w Rosji lub na Białorusi,
- powiązania osobiste, organizacyjne, gospodarcze lub finansowe z powyższymi podmiotami.
Podstawa prawna: art. 3 ust. 2 ustawy z 13 kwietnia 2022 r.
Jak sprawdzić czy kontrahent jest na liście sankcyjnej MSWiA?
- Oficjalna strona MSWiA — Lista osób i podmiotów objętych sankcjami oraz wykaz decyzji ministra w BIP
- Wyszukiwarka SystemAML — systemaml.pl/wyszukiwarka-list-sankcyjnych/ przeszukuje jednocześnie listę MSWiA oraz listy UE, ONZ, OFAC i UK HMT
- Systemy compliance — instytucje finansowe prowadzą bieżący monitoring klientów w oparciu o ocenę ryzyka
Nowelizacja z 9 stycznia 2025 r. rozszerzyła zakres środków sankcyjnych m.in. o:
- Oświadczenie eksportera z danymi użytkownika końcowego — składane przy ryzyku obchodzenia sankcji; organ celny może żądać dodatkowych dowodów
- Mechanizmy kontroli i konfiskaty towarów przy ryzyku obchodzenia sankcji UE
- Procedurę zajęcia i przepadku towarów objętych zakazami
- Rozszerzone kompetencje GIIF w zakresie kontroli i blokad rachunków bankowych (art. 12 ust. 1a ustawy AML)
- Zwiększone uprawnienia KAS do przeprowadzania kontroli celno-skarbowych
Aktualny stan listy
Lista sankcyjna MSWiA jest aktualizowana ad hoc. Przed podjęciem decyzji biznesowej należy każdorazowo sprawdzić aktualny wykaz oraz decyzje publikowane w BIP MSWiA — decyzje ministra w sprawie wpisu na listę sankcyjną. Ze względu na zmienność danych SystemAML automatyzuje sprawdzanie list sankcyjnych i zapisuje wynik w historii weryfikacji.
Oficjalnym źródłem krajowej listy sankcyjnej pozostaje BIP MSWiA. SystemAML nie zastępuje źródeł urzędowych, lecz automatyzuje ich sprawdzanie, łączy kilka list w jednym wyszukiwaniu i pozwala udokumentować wynik.
Procedura wpisu
- Wniosek może złożyć Minister MSWiA, Szef KAS, GIIF lub inne uprawnione organy
- Decyzja wydawana przez Ministra MSWiA
- Zawiadomienie następuje przez udostępnienie decyzji w BIP MSWiA (art. 4 ust. 2 ustawy sankcyjnej)
- Wykonalność natychmiastowa od dnia następującego po publikacji w BIP (art. 3 ust. 11)
- Bieg terminu na skargę rozpoczyna się od dnia publikacji w BIP (art. 4 ust. 3)
Procedura odwołania
- Środek odwoławczy: skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
- Brak trybu odwołania do organu administracyjnego (art. 3 ust. 10 ustawy sankcyjnej)
- Termin: 30 dni od dnia publikacji decyzji w BIP MSWiA (art. 4 ust. 3 w zw. z art. 53 P.p.s.a.)
- Wykonalność decyzji: skarga nie wstrzymuje automatycznie wykonania decyzji (art. 3 ust. 11); szczegóły zależą od konkretnego postępowania
Wyjątki i zwolnienia
- Szef KAS rozpatruje wnioski o zwolnienia z sankcji wynikające z rozporządzeń UE (art. 5 ustawy sankcyjnej)
- GIIF decyduje o blokadach rachunków bankowych (art. 86 ustawy AML); prokurator może utrzymać blokadę do 6 miesięcy
- Typowe przypadki zwolnień: transakcje humanitarne, płatności za podstawowe potrzeby (żywność, czynsz, leki), opłaty sądowe i prawnicze
Lista MSWiA, lista UE, lista ONZ, OFAC, UK HMT — czym się różnią?
Obok listy MSWiA funkcjonuje kilka innych reżimów sankcyjnych, z których każdy ma inny zakres, inny organ prowadzący i inną podstawę prawną. Rzetelny screening kontrahenta wymaga sprawdzenia kilku źródeł jednocześnie.
| Lista | Organ prowadzący | Zakres | Podstawa prawna |
|---|---|---|---|
| Lista MSWiA | Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji | Krajowe środki ograniczające — podmioty wspierające agresję na Ukrainę, naruszające prawa człowieka | Ustawa z 13.04.2022 r. (Dz.U. 2022 poz. 835 ze zm.) |
| Lista UE | Rada Unii Europejskiej | Zamrożenie aktywów, zakaz podróży, embargo — wobec osób i podmiotów z różnych reżimów sankcyjnych | Rozporządzenia Rady UE (m.in. 269/2014, 833/2014) |
| Lista ONZ | Rada Bezpieczeństwa ONZ | Globalne sankcje — terroryzm, proliferacja broni, konflikty zbrojne | Rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ |
| OFAC (SDN List) | Departament Skarbu USA | Sankcje amerykańskie — obejmują też podmioty spoza USA, które dokonują transakcji w dolarach | Amerykańskie prawo federalne (IEEPA, Executive Orders) |
| UK HMT | HM Treasury (Wielka Brytania) | Sankcje brytyjskie — po Brexicie odrębny reżim od UE | UK Sanctions and Anti-Money Laundering Act 2018 |
| Listy GIIF (art. 118 AML) | Generalny Inspektor Informacji Finansowej | Listy osób i podmiotów na podstawie art. 118 ustawy AML, w tym listy ONZ i lista prowadzona na podstawie decyzji GIIF | Ustawa AML z 1.03.2018 r. (art. 118) |
Dlaczego to ważne? Podmiot może figurować na liście UE, ale nie na liście MSWiA — i odwrotnie. Sprawdzenie wyłącznie jednego źródła nie daje pełnego obrazu ryzyka sankcyjnego. Automatyczne narzędzia, takie jak wyszukiwarka SystemAML, przeszukują listy MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HMT jednocześnie.
Kto powinien sprawdzać kontrahentów?
Instytucje obowiązane (wymóg prawny)
Instytucje obowiązane w rozumieniu ustawy AML muszą weryfikować klientów i kontrahentów przy nawiązywaniu relacji oraz monitorować ich w trakcie współpracy zgodnie z oceną ryzyka:
Sektor bankowy i finansowy
- Banki krajowe, oddziały banków zagranicznych (art. 117 ustawy AML)
- Kantory, instytucje płatnicze, SKOK-i (art. 2 ust. 1 pkt 5–7)
- Zakłady ubezpieczeń, brokerzy ubezpieczeniowi (art. 2 ust. 1 pkt 3–4)
Usługi prawne i doradcze
- Notariusze, adwokaci, radcowie prawni (art. 2 ust. 1 pkt 12–13)
- Biura rachunkowe, doradcy podatkowi (art. 2 ust. 1 pkt 14)
Pozostałe sektory
- Pośrednicy w obrocie nieruchomościami (art. 2 ust. 1 pkt 15)
- Jubilerzy, handlarze dziełami sztuki (art. 2 ust. 1 pkt 16–17)
Instytucje obowiązane powinny weryfikować klientów i kontrahentów przy nawiązywaniu relacji oraz monitorować ich w trakcie współpracy zgodnie z oceną ryzyka. Codzienny lub automatyczny monitoring jest praktycznym rozwiązaniem dla podmiotów z większą bazą klientów, ekspozycją międzynarodową albo podwyższonym ryzykiem sankcyjnym.
Zamawiający publiczni (obowiązek od 2022 r.)
Na mocy art. 7 ustawy sankcyjnej zamawiający publiczni muszą weryfikować wykonawców przed zawarciem umowy. Podmioty figurujące na liście sankcyjnej MSWiA podlegają automatycznemu wykluczeniu z postępowania.
Eksporterzy i importerzy
Firmy prowadzące handel z krajami objętymi sankcjami (Rosja, Białoruś, Iran, Korea Północna) lub handlujące towarami podwójnego zastosowania powinny weryfikować kontrahentów ze względu na ryzyko kontroli KAS i celnych.
Firmy logistyczne i transportowe
Ryzyko tranzytu towarów objętych sankcjami wymaga weryfikacji nadawców, odbiorców i pośredników w łańcuchu dostaw.
Firmy z dużą bazą kontrahentów
Podmioty obsługujące setki lub tysiące kontrahentów — niezależnie od branży — zyskują na automatyzacji screeningu, szczególnie jeśli mają ekspozycję międzynarodową lub obsługują płatności transgraniczne.
Automatyczna weryfikacja → SystemAML przeszukuje listy MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HMT jednocześnie, bez konieczności ręcznego sprawdzania każdego źródła osobno.
Jak udokumentować sprawdzenie kontrahenta?
Dokumentacja weryfikacji sankcyjnej to nie tylko wymóg formalny — to dowód dochowania należytej staranności w przypadku kontroli. Zgodnie z art. 117 ustawy AML instytucje obowiązane muszą dokumentować przeprowadzone kontrole.
Czego wymaga dokumentacja?
- Data i godzina przeprowadzenia weryfikacji
- Dane kontrahenta — nazwa, NIP, nazwisko, numer identyfikacyjny
- Przeszukane listy — które źródła sankcyjne zostały sprawdzone
- Wynik — czy kontrahent figuruje na którejś z list, czy nie
- Decyzja — jakie działanie podjęto (nawiązanie relacji, odmowa, eskalacja)
- Weryfikacja beneficjentów rzeczywistych i osób reprezentujących
Jak SystemAML to realizuje?
- Raport PDF z wynikiem weryfikacji — do pobrania i archiwizacji
- Historia wyszukiwań — każde sprawdzenie rejestrowane z datą, wynikiem i kontekstem
- Masowa weryfikacja — import bazy kontrahentów z automatycznym screeningiem
- API do integracji — automatyczne sprawdzanie kontrahentów z systemu ERP, CRM lub bankowości
Raportowanie do GIIF
- Termin: niezwłocznie po stwierdzeniu powiązań z osobami/podmiotami objętymi sankcjami
- Forma: elektroniczna przez system STR
- Podstawa: art. 117 AML w związku z art. 74 AML (obowiązek zgłaszania transakcji podejrzanych)
Zobacz także: Bieżące monitorowanie stosunków gospodarczych — szczegółowe informacje o obowiązkach monitorowania klientów i transakcji.
Co grozi za naruszenie sankcji?
Obowiązujące kary
- Kara administracyjna — do 20 mln zł grzywny nakładanej przez Szefa KAS za naruszenie środków i zakazów (art. 6 ust. 2 i art. 12 ust. 2 ustawy sankcyjnej)
- Wykluczenie z zamówień publicznych — obowiązuje od 2022 r. na mocy art. 7 ustawy sankcyjnej
- Zamrożenie aktywów — natychmiastowe po wpisie na listę: rachunki bankowe, inwestycje, nieruchomości
- Utrata relacji bankowych — banki i instytucje finansowe zobowiązane do zerwania współpracy
- Kontrole KAS i innych organów
Skutki wpisu — przykłady
Go Sport — sieć sklepów sportowych wpisana na listę MSWiA ze względu na powiązania kapitałowe z rosyjskimi inwestorami. Wpis skutkował zamrożeniem rachunków, zerwaniem umów przez dostawców i złożeniem wniosku o upadłość w 2022 r. (źródło)
Maga Food — firma z branży spożywczej wpisana na listę z powodu powiązań z białoruskim kapitałem. W okresie objęcia sankcjami straciła dostęp do usług bankowych i kontraktów B2B. Spółka została wykreślona z listy decyzją MSWiA z 10 sierpnia 2022 r. (komunikat MSWiA)
Projektowane zaostrzenie kar (projekt UC92)
Jeżeli projekt ustawy UC92 zostanie uchwalony, według aktualnej wersji projektu przewiduje on trzy równoległe ścieżki odpowiedzialności:
| Aspekt | Karna (osoby fizyczne) | Administracyjna (Szef KAS) | Podmioty zbiorowe |
|---|---|---|---|
| Górna granica | Do 10 lat (podstawowa), do 12 lat (kwalifikowana) | Do 20 000 000 zł | Do 200 000 000 zł lub 5% rocznego przychodu |
| Kogo dotyczy | Zarząd, dyrektorzy ryzyka, oficerowie compliance | Bezpośrednio podmiot naruszający | Spółki, struktury holdingowe |
| Skutki dodatkowe | Przepadek korzyści, zakaz pełnienia funkcji kierowniczych | Natychmiastowa wykonalność | Zakaz fuzji, przejęć, wykluczenie z PZP |
Zmiany w 2025 r. i projekt UC92
Projekt ustawy o środkach ograniczających (UC92)
Projekt ustawy o środkach ograniczających (UC92) to projekt, którego ponowne konsultacje publiczne ogłoszono 18 grudnia 2025 r. Według karty projektu na stronie KPRM, projekt ma uporządkować system wdrażania środków ograniczających UE i ONZ, wdrożyć dyrektywę 2024/1226 oraz uregulować krajowe środki ograniczające, organy, kontrolę i odpowiedzialność. UC92 pozostaje projektem legislacyjnym — jego zakres i terminy mogą ulec zmianie. Przed wdrożeniem zmian proceduralnych należy sprawdzić aktualny status prac na stronie KPRM lub w procesie legislacyjnym RCL.
Najważniejsze rozwiązania przewidziane w projekcie UC92:
Przeniesienie kompetencji na Szefa KAS
Projekt przewiduje przeniesienie prowadzenia krajowej listy sankcyjnej z MSWiA na Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. W dotychczasowym systemie Szef KAS kierował wnioski o wpis do MSWiA, który podejmował ostateczną decyzję. Według raportu NIK, Szef KAS skierował 23 wnioski o wpis, na podstawie których Minister MSWiA wydał 14 decyzji. Projekt UC92 przewiduje, że Szef KAS uzyska autonomię zarówno w zakresie wpisów, jak i nakładania kar administracyjnych.
Automatyczne obowiązywanie sankcji UE i ONZ
Według aktualnej wersji projektu, środki ograniczające nakładane przez UE i ONZ mają obowiązywać w polskim porządku prawnym automatycznie, bez potrzeby osobnej implementacji. Jeżeli ten mechanizm zostanie uchwalony, instytucje obowiązane będą musiały reagować na nowe sankcje natychmiast po ich ogłoszeniu przez organy UE/ONZ.
Nowe kryterium FIMI
Projekt wprowadza nową przesłankę wpisu na listę sankcyjną: FIMI (Foreign Information Manipulation and Interference) — zagraniczna manipulacja informacjami i obca ingerencja. Jeżeli zostanie uchwalony, rozszerzy zakres weryfikacji o sektory dotychczas uznawane za niskiego ryzyka: agencje PR, wydawców portali internetowych, firmy IT i organizacje pozarządowe.
Odwrócony ciężar dowodowy
Projekt przewiduje podniesienie standardu staranności — to firma miałaby udowodnić, że podjęła wszelkie konieczne działania w celu wykluczenia powiązań sankcyjnych. W praktyce oznaczałoby to obowiązek archiwizacji raportów z weryfikacji, dokumentowania decyzji o blokadzie lub wstrzymaniu transakcji oraz udokumentowania śladu decyzyjnego w systemach IT.
Rola KAS, GIIF i MSWiA — obecny stan
| Organ | Rola w systemie sankcyjnym |
|---|---|
| MSWiA | Prowadzi krajową listę sankcyjną, wydaje decyzje o wpisie/wykreśleniu, publikuje listę w BIP |
| Szef KAS | Wykonuje zadania z rozporządzeń UE (art. 5 ustawy sankcyjnej), składa wnioski o wpis, prowadzi kontrole celno-skarbowe |
| GIIF | Zarządza listami na podstawie art. 118 ustawy AML, kontroluje zgodność raportowania, blokuje rachunki bankowe (art. 86 AML), analizuje podejrzane transakcje |
Jak się przygotować?
Niezależnie od ostatecznego kształtu ustawy UC92, firmy mogą już teraz wdrożyć rozwiązania, które będą wymagane pod nowym reżimem:
- Zautomatyzuj weryfikację kontrahentów — ręczne sprawdzanie list nie spełni wymogów natychmiastowej reakcji
- Dokumentuj każdą weryfikację — historia sprawdzeń, raporty PDF, ślad decyzyjny
- Sprawdzaj więcej niż jedną listę — MSWiA to tylko jedno z kilku źródeł sankcyjnych
- Rozważ integrację API — automatyczny screening w systemie ERP/CRM eliminuje ryzyko przeoczenia
SystemAML zapewnia automatyczną aktualizację źródeł sankcyjnych, masową weryfikację kontrahentów z pełną dokumentacją oraz API do integracji z systemami IT.
Najczęściej zadawane pytania
01 Jak sprawdzić listę sankcyjną MSWiA?
Jak sprawdzić listę sankcyjną MSWiA?
02 Czy wystarczy sprawdzić tylko listę MSWiA?
Czy wystarczy sprawdzić tylko listę MSWiA?
03 Czy trzeba sprawdzać beneficjenta rzeczywistego?
Czy trzeba sprawdzać beneficjenta rzeczywistego?
04 Jak często sprawdzać kontrahentów na listach sankcyjnych?
Jak często sprawdzać kontrahentów na listach sankcyjnych?
05 Czy SystemAML zapisuje dowód sprawdzenia?
Czy SystemAML zapisuje dowód sprawdzenia?
06 Co to jest projekt UC92?
Co to jest projekt UC92?
07 Kto musi weryfikować kontrahentów na listach sankcyjnych?
Kto musi weryfikować kontrahentów na listach sankcyjnych?
Sprawdź kontrahenta i pobierz raport PDF
SystemAML weryfikuje kontrahenta na listach MSWiA, UE, ONZ, OFAC i UK HM Treasury, a wynik zapisuje w historii sprawdzeń. Dzięki temu masz nie tylko odpowiedź, czy kontrahent widnieje na liście, ale też dowód dochowania należytej staranności do dokumentacji AML.
Sprawdź kontrahenta i pobierz raport PDF →
Masz bazę kontrahentów? Umów prezentację masowej weryfikacji →
Stan prawny i źródła: Opublikowano: 18 marca 2026 r. Ostatnia aktualizacja merytoryczna: 26 kwietnia 2026 r. Sprawdzono merytorycznie: Redakcja SystemAML.pl. Źródła: BIP MSWiA — lista osób i podmiotów objętych sankcjami, Ministerstwo Finansów / GIIF — listy art. 118 AML, karta projektu UC92 — KPRM, EU Consolidated Financial Sanctions List, akty prawa UE. Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
Dowiedz się więcej na temat sankcji i szczególnych środków ograniczających